Zygmunt Janke: Różnice pomiędzy wersjami

Z WikiZagłębie
(Utworzył nową stronę „{{Biogram infobox |imię i nazwisko = Zygmunt Janke |pseudonim = Walter |grafika = |opis grafiki = |podpis = |data urodzenia = 21 lutego 1907 |miejsce urodzenia...”)
 
Nie podano opisu zmian
 
(Nie pokazano 3 wersji utworzonych przez 2 użytkowników)
Linia 13: Linia 13:
|miejsce spoczynku = Pabianice
|miejsce spoczynku = Pabianice
|zawód =
|zawód =
|odznaczenia =
|odznaczenia = Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Order Virtuti Militari 5 kl, i in.
|www =
|www =
}}
}}


'''Zygmunt Janke pseud.Walter''' - generał brygady, żołnierz AK.
'''Zygmunt Janke pseud.Walter''' - (ur. [[21 lutego]] [[1907]] r. w Łodzi, zm. [[25 lutego]] [[1990]] r. w Łodzi) generał brygady, żołnierz AK.
Nie był rodowitym [[Sosnowiec|sosnowiczaninem]]. Z [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębiem]] związał się podczas okupacji hitlerowskiej tutaj m. in. prowadził aktywną działalność konspiracyjną.
 
==Edukacja==
Maturę zdał w rodzinnym mieście. Ukończył oficerską Szkołę Artylerii w Toruniu w stopniu
podporucznika ([[1930]]) i Wyższą Szkołę Wojenną w Warszawie jako kapitan dyplomowany
([[1939]]).
 
==Wojsko==
Podczas kampanii wrześniowej był oficerem sztabowym w Kresowej Brygadzie Kawalerii w składzie Armii „Łódź”. W Medyce dostał się do niewoli niemieckiej ([[27 września]] [[1939]] r.), z której zbiegł w połowie października. Od listopada 1939 r. działał w konspiracji – Służbie Zwycięstwu Polski, Związku Walki Zbrojnej, Armii Krajowej - początkowo w Pabianicach, potem na terenie Łodzi. W [[1942]] r. mianowany został szefem Sztabu Okręgu Łódzkiego AK.
 
==Związki z Zagłębiem==
Po dekonspiracji (marzec [[1943]] r.) opuścił Łódź i przejął obowiązki Szefa Sztabu Okręgu Śląskiego AK oraz zastępcy, a następnie (od listopada) komendanta Okręgu. W krótkim czasie odbudował rozbite inspektoraty i przywrócił Okręgowi pełną gotowość bojową. Siedzibę sztabu przeniósł z Krakowa do [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębia]], gdzie miał swoją kwaterę. Według relacji Zofii Domanowskiej, uczestniczki ruchu oporu, przez pewien czas mieszkał w [[Sosnowiec|Sosnowcu]]
w [[Pałac Schoena w Sosnowcu|pałacu Schönów]] na [[Środulka (Sosnowiec)|Środulce]]. Zasługą Z. Janke było przeprowadzenie akcji scaleniowej, w wyniku której pod komendę AK przeszły [[Zagłębie Dąbrowskie|zagłębiowskie]] oddziały zbrojne obozu niepodległościowego, przede wszystkim Gwardii Ludowej PPS i Narodowej Organizacji Wojskowej. Od maja [[1944]] r. był podpułkownikiem.
Po wyzwoleniu Górnego Śląska i [[Zagłębie Dąbrowskie|Zagłębia Dąbrowskiego]] stanął na czele
Delegatury Sił Zbrojnych Obszaru Południowego, opartej na siatce AK.
 
==Aresztowanie==
Latem [[1945]] r. został aresztowany. Zwolniony we wrześniu podjął decyzję o ujawnieniu organizacji. Ponownie aresztowany w styczniu [[1949]] r., więziony był do [[1956]] r., a następnie zrehabilitowany.
 
==Publikacje naukowe==
W okresie Polski Ludowej prowadził badania na temat działalności antyhitlerowskiego ruchu oporu związanego z rządem londyńskim. Opublikował:
* Podziemny Śląsk. Początki konspiracji na Śląsku 1939-1941 (Warszawa [[1968]]),
* W Armii Krajowej w Łodzi i na Śląsku (Warszawa [[1969]]),
* W Armii Krajowej na Śląsku (Katowice [[1986]]),
* Śląsk jako teren partyzancki Armii Krajowej (Warszawa [[1986]])
* oraz liczne artykuły
 
Zajmował się również dziejami artylerii koronnej u schyłku XVIII w. Z tej tematyki pisał pracę doktorską, którą w [[1974]] r. obronił na Uniwersytecie Warszawskim.
 
==Światowy Związek  Żołnierzy AK==
Był współtwórcą światowego Związku Żołnierzy AK. Z członkami tej organizacji, byłymi akowcami z [[Sosnowiec|Sosnowca]] i okolicy utrzymywał żywe kontakty. Bywał m.in. na organizowanych przez nich zebraniach w [[Kazimierz Górniczy (Sosnowiec)|Kazimierzu Górniczym]].
 
==Ostatnie lata życia==
We wrześniu [[1988]] r. otrzymał stopień generała brygady. <br>
Zmarł [[25 lutego]] [[1990]] r. w Łodzi , pochowany został w Pabianicach. <br>
Jego imię nosi jedna z ulic [[Sosnowiec|Sosnowca]].
 
==Odznaczenia==
* Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski,
* Orderem Virtuti Militari 5 kl.,
* Złotym Krzyżem Zasługi z mieczami,
* dwukrotnie Krzyżem Walecznych,
* Krzyżem Partyzanckim.
 
==Bibliografia==
*{{Cytuj książkę  | nazwisko = Śmiałek| imię = Małgorzata |nazwisko2= |imię2= | tytuł = [[Sosnowieckie ABC (6)|Sosnowieckie ABC, tom VI]] | data =[[2007]] | wydawca = [[Muzeum w Sosnowcu]] | miejsce =  | isbn = 978-83-89199-34-8 | strony = 26-29}}
 
 


[[Kategoria:Zagłębiowskie Biogramy|Janke, Zygmunt]]
[[Kategoria:Zagłębiowskie Biogramy|Janke, Zygmunt]]
Linia 23: Linia 71:
[[Kategoria:Wojskowi|Janke, Zygmunt]]
[[Kategoria:Wojskowi|Janke, Zygmunt]]
[[Kategoria:Działacze konspiracji niepodległościowej|Janke, Zygmunt]]
[[Kategoria:Działacze konspiracji niepodległościowej|Janke, Zygmunt]]
[[Kategoria:Żołnierze Armii Krajowej|Janke, Zygmunt]]

Aktualna wersja na dzień 20:19, 11 maj 2014

Zagłębiowskie Biogramy
Imię i nazwisko Zygmunt Janke
Data i miejsce urodzenia 21 lutego 1907
Łódź
Data i miejsce śmierci 25 lutego 1990
Łódź
Miejsce spoczynku Pabianice
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Order Virtuti Militari 5 kl, i in.

Zygmunt Janke pseud.Walter - (ur. 21 lutego 1907 r. w Łodzi, zm. 25 lutego 1990 r. w Łodzi) generał brygady, żołnierz AK. Nie był rodowitym sosnowiczaninem. Z Zagłębiem związał się podczas okupacji hitlerowskiej tutaj m. in. prowadził aktywną działalność konspiracyjną.

Edukacja

Maturę zdał w rodzinnym mieście. Ukończył oficerską Szkołę Artylerii w Toruniu w stopniu podporucznika (1930) i Wyższą Szkołę Wojenną w Warszawie jako kapitan dyplomowany (1939).

Wojsko

Podczas kampanii wrześniowej był oficerem sztabowym w Kresowej Brygadzie Kawalerii w składzie Armii „Łódź”. W Medyce dostał się do niewoli niemieckiej (27 września 1939 r.), z której zbiegł w połowie października. Od listopada 1939 r. działał w konspiracji – Służbie Zwycięstwu Polski, Związku Walki Zbrojnej, Armii Krajowej - początkowo w Pabianicach, potem na terenie Łodzi. W 1942 r. mianowany został szefem Sztabu Okręgu Łódzkiego AK.

Związki z Zagłębiem

Po dekonspiracji (marzec 1943 r.) opuścił Łódź i przejął obowiązki Szefa Sztabu Okręgu Śląskiego AK oraz zastępcy, a następnie (od listopada) komendanta Okręgu. W krótkim czasie odbudował rozbite inspektoraty i przywrócił Okręgowi pełną gotowość bojową. Siedzibę sztabu przeniósł z Krakowa do Zagłębia, gdzie miał swoją kwaterę. Według relacji Zofii Domanowskiej, uczestniczki ruchu oporu, przez pewien czas mieszkał w Sosnowcu w pałacu Schönów na Środulce. Zasługą Z. Janke było przeprowadzenie akcji scaleniowej, w wyniku której pod komendę AK przeszły zagłębiowskie oddziały zbrojne obozu niepodległościowego, przede wszystkim Gwardii Ludowej PPS i Narodowej Organizacji Wojskowej. Od maja 1944 r. był podpułkownikiem. Po wyzwoleniu Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego stanął na czele Delegatury Sił Zbrojnych Obszaru Południowego, opartej na siatce AK.

Aresztowanie

Latem 1945 r. został aresztowany. Zwolniony we wrześniu podjął decyzję o ujawnieniu organizacji. Ponownie aresztowany w styczniu 1949 r., więziony był do 1956 r., a następnie zrehabilitowany.

Publikacje naukowe

W okresie Polski Ludowej prowadził badania na temat działalności antyhitlerowskiego ruchu oporu związanego z rządem londyńskim. Opublikował:

  • Podziemny Śląsk. Początki konspiracji na Śląsku 1939-1941 (Warszawa 1968),
  • W Armii Krajowej w Łodzi i na Śląsku (Warszawa 1969),
  • W Armii Krajowej na Śląsku (Katowice 1986),
  • Śląsk jako teren partyzancki Armii Krajowej (Warszawa 1986)
  • oraz liczne artykuły

Zajmował się również dziejami artylerii koronnej u schyłku XVIII w. Z tej tematyki pisał pracę doktorską, którą w 1974 r. obronił na Uniwersytecie Warszawskim.

Światowy Związek Żołnierzy AK

Był współtwórcą światowego Związku Żołnierzy AK. Z członkami tej organizacji, byłymi akowcami z Sosnowca i okolicy utrzymywał żywe kontakty. Bywał m.in. na organizowanych przez nich zebraniach w Kazimierzu Górniczym.

Ostatnie lata życia

We wrześniu 1988 r. otrzymał stopień generała brygady.
Zmarł 25 lutego 1990 r. w Łodzi , pochowany został w Pabianicach.
Jego imię nosi jedna z ulic Sosnowca.

Odznaczenia

  • Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski,
  • Orderem Virtuti Militari 5 kl.,
  • Złotym Krzyżem Zasługi z mieczami,
  • dwukrotnie Krzyżem Walecznych,
  • Krzyżem Partyzanckim.

Bibliografia