Szymon Starkiewicz
Zagłębiowskie Biogramy | |
![]() ??? | |
Imię i nazwisko | ??? |
Data urodzenia | ?????? |
Data śmierci | ??? |
Zawód | Lekarz |
STARKIEWICZ SZYMON
http://www.ipsb.nina.gov.pl/a/biografia/szymon-tadeusz-starkiewicz
Urodził się 22 sierpnia w Warszawie w rodzinie nauczycielskiej, zmarł 1 stycznia w Busku Zdroju.
W 1898 r. ukończył gimnazjum w Kielcach ze srebrnym medalem. Studia medyczne rozpoczął w Mo- skwie, a po roku przeniósł się do Warszawy, gdzie w 1904 r. uzyskał dyplom lekarza cum eximia laude. W czasie studiów za pracę pt. Wpływ leków na stan odruchów u żab otrzymał złoty medal. Jako lekarz wolno praktykujący prac6wał w Siewierzu, Myszkowie, następnie jako lekarz ambulatorium kopalni "Paryż", a później w Dąbrowie Górniczej do 1919 r. Równocześnie specjalizował się w pediatrii w szpita- lach Krakowa i Łodzi. Uczestniczył w społecznym mchu naukowym lekany, wygłaszając referaty na temat pediatrii klinicznej i społecznej na zebraniach Towarzystwa Lekarskiego Zagłębia Dąbrowskiego. Opublikował 15 prac dotyczących przede wszystkim fizjoterapii wieku dziecięcego. W 1914 r. był członkiem Kornitetu Organizacyjnego II Zjazdu Lekarzy Prowincjonalnych Królestwa Polskiego w Lublinie. W 1918 r. przetłumaczył i wydał nakładem kasy im. Mianowskiego -"Zarys pediatrii współczesnej" prof. Salgego (Einfiihrung in die modeme Kinderheilkunde), pierwszy nowo- czesny podręcznik pediatrii w Polsce. Sz. Starkiewicz szczególną troską otoczył dzieci górników Dąbrowy Górniczej. W 1905 r. założył jedną z pierwszych "Kroplę Mleka", która zapoczątkowała akcję społeczno- kliniczną pod nazwą "Stacja Opieki nad Matką i Dzieckiem" z koloniami letnimi i pierwszym w Dąbrowie Górniczej oddziałem dziecięcym przy Szpitalu św. Anny. Organizowałpopu- larne wykłady z higieny. Uczestniczył w ruchu oświatowym dla dorosłych w ramach powstałego w 1906 r. w Dąbrowie Górniczej komitetu War- szawskiego Uniwersytetu dla Wszy- stkich, organizacji o profilu lewi- cowym.
W 1918 r. rozpoczął na terenie Zagłębia Dąbrowskiego, a potem w
skali ogólnopolskiej akcję propagandową budowy w Busku-Zdroju sanatorium przeznaczonego dla dzieci
chorych na gruźlicę kostno-stawową.
W tym celu publikował artykuły,
broszury, liczne odezwy, pisał listy do
instytucji społecznych, osób prywa- tnych, do których dołączał fotografie
dzieci ze szkół w Dąbrowie Górniczej,
stanowiące wstrząsający dokument.
W 1920 r. objął stanowisko
dyrektora Departamentu Opieki nad
Dziećmi i Młodzieżą w Ministerstwie
Zdrowia. A po roku stanowisko leka-
rza naczelnego w Zakładzie Zdrojo-
wym w Busku-Zdroju i kierował bu-
dową sanatorium dziecięcego "Gór-
ka". Funkcję tę piastował do 1949 r.
Od 1920 do 1930 r. w"Górce"
przebywało rocznie średnio 1200
dzieci, z czego 500 w sanatorium (czas
leczenia 3-4 miesiące), a przeszło 1 000
dzieci przebywało na koloniach
leczniczych (turnusy 6-tygodniowe).
Do 1939 r. z leczenia sanatoryjnego i
kolonii leczniczych w "Górce"
korzystało ogółem 30 tys. dzieci. Sz.
Starkiewicz rozwinął pionierską na
owe czasy fizjoterapię i psychoterapię
w lecznictwie dziecięcym. Sanatorium
było zakładem leczniczo-wycho-
wawczym, miało przedszkole i szkołę,
zyskało uznanie w Polsce i poza
granicami kraju za wypracowane
metody nauczania dzieci przewlekle
chorych. Za prowadzenie lekcji na
wolnym powietrzu uzyskał Sz.
Starkiewicz pierwszą Międzyna-
rodową Nagrodę w Berlinie.
W czerwcu 1939 r. odbył się w
"Górce" VI Zjazd Pediatrów Polskich.
W latach 1939':1944 hitlerowcy
zamienili "Górkę" w szpital dla ran-
nych, a w 1941 r. zwolnili Starkie-
wicza. Przeniósł się on do Wiślicy,
gdzie pomógł ukryć się prot Ludwi: ,kowi Hirszfeldowi. W 1945 r. wrócił
na "Górkę". Po upaństwowieniu
"Górki" w 1949 r. został ordynatorem
i konsultantem do spraw balneologii
dziecięcej. W 1953 r. przeszedł na
emeryturę.. Do końca życia angażował
się w sprawy "Górki".
Lekarz pediatra, społecznik,
prekursor kompleksowej rehabilitacji
dzieci w Polsce, twórca pierwszego w
Polsce sanatorium w "Górce" dla
dzieci chorych na gruźlicę poza płucną
i na inne choroby przewlekłe, wszedł
do historii polskiej pediatrii społecznej.
W Polsce Międzywojennej
odznaczony został Knyżem Oficer-
skim i Komandorskim Orderu Odro-
dzenia Polski. W Polsce Ludowej
odznaką za Wzorową Pracę, odznaką
Przyjaciela Dzieci, Sztandarem Pracy
II Klasy, złotym Medalem im.
Wojciecha Oczki.
Opracowała: KRYSTYNA MACHURA. Źródła: Szymon Starkiewicz: "Górka ", Pamiętniki lekarzy, Czytelnik, Warszawa 1968, s. 66; Jan Lechicki: Judym z "Górki", Słowo Ludu, I.IX.1979; Stanisław Grabski: Doktor Judym z "Górki", Przemiany X, 1979; Jerzy Jerzmanowski: Jak powstała" Górka ", Zwierciadło, nr 24, 15. VI. 1978; W stulecie urodzin twórcy" Górki ", Służba Zdrowia, nr 33,1978.
Źródło: Emilian Kocot "Lekarze Zagłębia Dąbrowskiego - Wstęp do słownika biograficznego" (zamieszczone na Wiki Zagłębie za zgodą autora)